(فرمانروايياش از 540 تا 571) رسولي با كتابهاي بودايي فرستاد. احتمال دارد كه پيش از آن1 مبشران ديگري از كره بدانجا رفته باشند. ولي اين نخستين معرفي است كه دربارهٴ آن سند كتبي داريم. اين مأموريت چندان موفقيتآميز نبود.
ما از روابط روزافزون كره و ژاپن، و بهطور غيرمستقيم چين، شواهد ديگري در دست داريم.
در زمان همان امپراتور كيمئي گروهي مركب از 35 اديب از كودارا به ژاپن فرستاده شدند. امپراتور نام خانوادگي متسورا - اومي2 را به ايشان اعطا كرد. آنان در ايالات ياماتو و اومي مقيم شدند و به عنوان اوسا، يعني مترجم زبانهاي چيني و كرهاي به كار پرداختند.
در 553 يا 554 وانگ تائو - ليانگ از مجتهدان كرهاي آي (يعني آموزهٴ تغييرات در كتاب
آي - چينگ)، و وانگ پائوسون عالم گاهشناسي، از كره به ژاپن رفتند و رياضيات چيني را معرفي كردند؛ ولي آنان بسيار تنكمايه بودند، و تاريخ تمدن ژاپن پيش از سدهٴ هفتم خيلي مبهم است.
شايد خالي از فايده نباشد اگر بدانيم كه ژاپنيها بودا را شاكا؛ دين بودايي را بوكيو، بوتسودو يا بوپپو؛ هينايانا را شو - جو؛ ماهايانا را دائي - جو مينامند. نام فرقههاي مختلف هنگامي كه از آنها گفتوگو ميشود، داده خواهد شد.
ج. فلسفهٴ ايراني
پُل ايراني3
در ديرشَر4؟ زاده شد، در زمان انوشيروان (پادشاه ايران از 531 تا 579) شهرت يافت. فيلسوف سرياني5. مؤلف رساله در باب منطق ارسطو به نام شاهنشاه خسرو (به سرياني). او ميان معلومات علمي و ايمان تمايز آشكاري قايل شد. شرح باري ارمينياس به زبان فارسي نيز به او منسوب است.6
برزويه
برزويه پزشك انوشيروان، كه وقتي از طرف او به هند فرستاده شد، در بازگشت آثار طبي، همچنين بازي شطرنج و افسانههاي پيلپاي (يا بيدپاي)، يعني حكايات پنج كتاب (پنكاتَنْتْرَه را، كه در عربي به حكايات كليله و دمنه موسوم است، به همراه آورد. او اين افسانهها را از سانسكريتي به پهلوي ترجمه كرد.